Porijeklo imovine stečene nakon 2000. godine
Vlada i civilno društvo na Kosovu raspravljaju o nacrtu zakona o konfiskaciji imovine. Sudovi na Kosovu tražit će od potencijalnih prekršilaca da pruže dokaze o porijeklu imovine stečene nakon 2000.
Vlada Kosova odobrila je prošle sedmice nacrt zakona o konfiskaciji imovine stečene krivičnim djelom, u naporu na jačanju borbe protiv organiziranog kriminala i korupcije.

Iz ministarstva je rečeno da će se nacrtom zakona jamčiti konfiskacija imovine stečene krivičnim djelom, tako što će se proširiti ovlasti sudova.

"Ovim zakonom, ministarstvo pravde omogućilo je da u predmetima lica osuđenih za krivična djela poput organiziranog kriminala i korupcije, sud može od njih zatražiti da dokažu legalitet sve "nejasne" imovine stečene nakon 2000," izjavio je Astrit Kolaj, glavni glasnogovornik ministarstva pravde.

Kolaj kaže da optužena osoba mora u roku od 30 dana dokazati da je njena imovina stečena na legalan način, inače će se ta imovina oduzimati.

"Nacrt zakona ministarstva pravde uključuje sve građane Kosova, uključujući i one koji su na najvišim pozicijama, sektore, građane svih društvenih grupa, koji mogu biti kažnjeni za izvršenje krivičnog djela," kaže Kolaj.

Nacrtom zakona Ministarstva pravde također se predviđa uspostava fonda za obezbjeđivanje kompenzacije žrtvama. Od svakog zaplijenjenog iznosa preko 10.000 eura, 10 posto će ići u fond za obezbjeđivanje kompenzacije žrtvama, a ostatak u državni budžet.

Jedan nevladin savjetodavni forum je 9. augusta kritizirao nacrt tog zakona, rekavši da bi on trebao obuhvatiti i ilegalno stečenu imovinu, a ne samo imovinu stečenu krivičnim djelima.

"U takvoj formi [kakvu je odobrila vlada], ovim zakonom će se amnestirati sva lica koja su nakon rata i kasnije nagomilala bogatstvo, a počela ni od čega. Nacrt ovog zakona više se smatra za legalizaciju ilegalno stečene imovine," kaže se u saopštenju tog foruma.

Kolaj kaže da je bilo nemoguće uključiti ilegalno sticanje imovine u taj zakon. "S takvim jednim postupkom, svaki građanin Kosova morao bi dokazivati kako je stekao svu imovinu koju ima, iako on možda ne bi bio optužen za krivično djelo," kaže Kolaj.

Granit Krasniqi, Kosovar i mali privrednik iz Prištine, kaže da taj sistem nema uticaja na one koji su na visokim pozicijama.

"Ilegalno stečena imovina oduzima se uglavnom od onih koji se nisu našli iznad zakona [možda nisu dovoljno bogati ili moćni] da bi mogli zaštiti svoju ilegalno stečenu imovinu," izjavio je on.

Sabit Halili, trgovac iz Prištine, slaže se s tim. "Novac, čak i ilegalno stečen, donosi moć. Kosovo je visoko na listi korumpiranosti," izjavio je on.

Kosovska agencija za upravljanje zaplijenjenom i konfiskovanom imovinom, osnovana u januaru 2010, rad na upravljanju zaplijenjenom i konfiskovanom imovinom u sklopu ministarstva pravde.

Kako navode kosovski mediji, ta agencija do sad je ove godine primila na upravljanje konfiskovane imovine u vrijednosti od 1,1 miliona eura, te je putem prodaje te imovine ostvarila priliv u državni budžet u vrijednosti od 111.000 eura.

Rahim Rama, čelnik agencije, izjavio je za medije da ta konfiskovana imovina obuhvaća teške mašine, nakit, stoku i druge stavke. Agencija je održala zadnju aukciju 7. augusta, kad je na prodaju iznijela više stotina kilograma konfiskovanog mesa.

Peter Stano, glasnogovornik evropskog povjerenika Stefana Fulea, izjavio je da je djelotvorna upotreba mjera konfiskacije važna u borbi protiv organiziranog kriminala i korupcije. Pravni okvir na zapadnom Balkanu trebao bi omogućavati i praktički nalagati konfiskaciju sredstava stečenih krivičnim djelima, izjavio je on.

"Komisija prati napredak u usvajanju propisa o konfiskaciji krivičnim djelima stečene imovine i u njihovoj primjeni na zapadnom Balkanu putem svojih godišnjih izvještaja o napretku tih zemalja," izjavio je on.