Pregovori u Beču! Shala: Srbija imala za cilj da kontroliše preko 34% teritorije Kosova kroz nove opštine
Novinar i aktivista Blerim Shala otkrio je detalje sa pregovora u Beču, ističući napore srpske strane da kroz formiranje novih opština sa srpskom većinom stvore veću teritorijalnu ekspanziju unutar Kosova.
U razgovoru u podkastu PIKË sa publicistom Vetonom Surroijem, Shala je rekao da je tokom pregovaračkog procesa i međunarodni izaslanik Marti Ahtisaari posjetio Prištinu u avgustu kako bi finalizovao pregovore, posebno u vezi sa formiranjem novih opština.
Jedna od najosjetljivijih tačaka bio je prijedlog da Prilužje postane posebna opština, čemu se kosovska strana snažno protivila.
On je naveo da u početku nisu u potpunosti saopštili Ahtissariju razloge, sve dok mu kasnije nisu objasnili da se u tom području nalaze velike rezerve uglja, neophodne za rad termoelektrane u Obiliću.
Nakon ovog pojašnjenja, Ahtissari je zatražio da se Prilužje ukloni sa spiska novih opština.
„Ali mu nismo odmah rekli prave razloge zašto Prilužje ne može postati opština, iako je ispunjavala kriterijume UNOSEK-a za opštinu sa srpskom većinom, uključujući i broj stanovnika. Na kraju je rekao: ‘Dobro, zašto mi ne govorite u čemu je problem?’ Kada smo mu objasnili da je razlog rezerva uglja u Prilužju, koja je velika i od koje zavisi rad elektrane u Obiliću, rekao je: ‘Zašto mi to niste rekli od početka? Ne bih se uopšte mučio.’“, ispričao je Shala.
Shala je naglasio da je cilj srpske strane bio stvaranje teritorijalnog kontinuiteta kroz povezivanje novih opština i zona Srpske pravoslavne crkve.
Prema njegovim riječima, na početku pregovora Srbija je kontrolisala oko 24% teritorije, ali kroz ovaj projekat je željela da dosegne do 34%, iako je predstavljala samo 7–8% stanovništva.
Surroi je dodao da bi ovo stvorilo direktno proširenje Srbije unutar Kosova, čineći zemlju teškom za upravljanje, u situaciji sličnoj Bosni i Hercegovini.
Jedna od najosjetljivijih tačaka bio je prijedlog da Prilužje postane posebna opština, čemu se kosovska strana snažno protivila.
On je naveo da u početku nisu u potpunosti saopštili Ahtissariju razloge, sve dok mu kasnije nisu objasnili da se u tom području nalaze velike rezerve uglja, neophodne za rad termoelektrane u Obiliću.
Nakon ovog pojašnjenja, Ahtissari je zatražio da se Prilužje ukloni sa spiska novih opština.
„Ali mu nismo odmah rekli prave razloge zašto Prilužje ne može postati opština, iako je ispunjavala kriterijume UNOSEK-a za opštinu sa srpskom većinom, uključujući i broj stanovnika. Na kraju je rekao: ‘Dobro, zašto mi ne govorite u čemu je problem?’ Kada smo mu objasnili da je razlog rezerva uglja u Prilužju, koja je velika i od koje zavisi rad elektrane u Obiliću, rekao je: ‘Zašto mi to niste rekli od početka? Ne bih se uopšte mučio.’“, ispričao je Shala.
Shala je naglasio da je cilj srpske strane bio stvaranje teritorijalnog kontinuiteta kroz povezivanje novih opština i zona Srpske pravoslavne crkve.
Prema njegovim riječima, na početku pregovora Srbija je kontrolisala oko 24% teritorije, ali kroz ovaj projekat je željela da dosegne do 34%, iako je predstavljala samo 7–8% stanovništva.
Surroi je dodao da bi ovo stvorilo direktno proširenje Srbije unutar Kosova, čineći zemlju teškom za upravljanje, u situaciji sličnoj Bosni i Hercegovini.
