Svi sportisti sa Kosova, koji su postigli vrhunske rezultate u različitim sportskim disciplinama, bilo na evropskim i svetskim prvenstvima ili Olimpijskim igrama, dobiće podršku države, potvrdili su za Radio Slobodna Evropa (RSE) zvaničnici Ministarstva kulture, omladine i sporta, kao i iz Olimpijskog komiteta Kosova.

Kosovske džudistkinje Distria Krasniqi i Nora Djakova osvojile su zlatnu medalju na Olimpijskim igrama u Tokiju. Na osnovu Zakona o sportu, Ministarstvo kulture, je obavezno da ove sportistkinje, ali i njihovog trenera Dritona Kuku, nagradi prema uredbi o državnim nagradama.

Koliko se dobija za zlato?
Iber Alaj, šef odeljenja za sport u okviru Ministarstva kulture, omladine i sporta, za RSE objašnjava da osvajač zlatne olimpijske medalje dobija nagradu u vrijednosti od 100.000 eura, a trener 50.000 eura. Isto tako, oni će dobiti trajnu novčanu podršku poslije 45. godine života.

“Smatram da je u ovim oblastima Kosovo, čak i sa svojim lošim budžetom, osiguralo da sportisti koji postignu rezultate, budu finansijski podržani i imaju poseban status u društvu Kosova“, navodi Alaj.

Na osnovu uredbe o državnim nagradama, osim zlatne, nagrađuju se i sportisti koji osvoje druge medalje na evropskim, svjetskim prvenstvima ili na Olimpijskim igrama. Tako se za srebrnu medalju dodjeljuje 60.000 eura, a za bronzanu 40.000.

Takođe, mladi sportisti koji se takmiče u okviru juniorskih takimičenja, kao što su Evropske igre mladih, dobijaju novčanu nagradu od oko 25 odsto od ukupne nagrade za starije sportiste, u zavisnosti od toga koju su medalju osvojili i kategorije u kojoj su se takmičili.


Infografika: Koliko novca zarađuju osvajači olimpijskih medalja?

Finansijski podsticaj

Ismet Krasniqi, predsjednik Olimpijskog komiteta Kosova, koji trenutno boravi u Tokiju, u izjavi za RSE kaže da se za sportiste na Olimpijadi obezbjeđuju i kampovi za trening kao i stipendija od 200 do 1.000 eura, u zavisnosti od kategorizacije.

On ocjenjuje da su nagrade i druge beneficije, koje uživaju nagrađivani sportisti na evropskim ili svjetskim prvenstvima, dobar podstrek za mlade da se vrlo ozbiljno bave sportom.

"Bez sumnje, to je veoma dobar podsticaj i o tome se treba više pričati, jer možda neki mladi ljudi ne znaju za tu podršku koju pruža Kosovo. Nakon što sportista napuni 45. godina, dobija i doživotne prihode od države. Oni koji postignu rezultat imaju tu podršku. Bez konkurencije nema ni dobrih rezultata. Takmičenja teraju sve sportiste da ostvare dobre rezultate”, poručuje Krasniqi.

Šta nakon sportskog povlačenja?

Na osnovu Zakona o sportu i uredbi o državnim nagradama, osim finansijske podrške za sportiste starije od 45. godina, tu je i finansijska podrška od 800 eura za sportiste koji osvoje medalju na balkanskim, mediteranskim, evropskim ili svjetskim prvenstvima.

Nagrađivani sportisti dobijaju još jednu nagradu u vidu plate u naredne četiri godine. Iznos ove finansijske podrške ide i do preko 1.000 eura, u zavisnosti od kategorizacije sportista.

Iber Alaj smatra da finansijska podrška prestaje u trenutku kada se neki sportista povuče. To se odnosi i na Majlindu Kelmendi koja je Kosovu 2016. godine donela prvu zlatnu medalju na Olimpijskim igrama 2016. godine u Rio de Žaneiru. Kelmendi je 2013. godine bila i svjetska prvakinja u džudou, kao i prvak Evrope 2015. godine.

Međutim, nakon neuspjelog nastupa na Olimpijskim igrama u Tokiju, Kelmendi je izjavila da će se povući iz aktivnog učešća na takmičenjima i da u budućnosti planira da bude trener.

„Onog trenutka kada je izjavila da se neće aktivno baviti džudom, prestali su i njeni prihodi od Ministarstva kulture, omladine i sporta. Ali, kada napuni 45 godina, za nju će se aktivirati trajna nagrada, na osnovu preliminarnih zasluga“, naglasio je Alaj.

Predsjednik Olimpijskog komiteta Kosova Krasniqi ocjenjuje da Majlinda Keljmendi može biti veoma uspješan trener, i dodaje da je institucije nadležne za sport neće ostaviti po strani.

„Kosovo sada mora da iskoristi njeno iskustvo koje je stekla kroz učešće na mnogim različitim evropskim i svjetskim prvenstvima, Olimpijskim igrama i drugim takmičenjima“, rekao je Krasniqi.

Zvaničnici Ministarstva kulture, omladine i sporta tvrde da je Kosovo među 13 zemalja koje pružaju najbolju finansijsku podršku svojim sportistima koji osvajaju nagrade.

Kakva je situacija u zemljama Zapadnog Balkana?

Nagrade, koje zemlje u regionu uručuju svojim sportistima koji donesu olimpijske medalju, uglavnom su niže od onih na Kosovu.

Albanija za olimpijsko zlato daje 82.000 eura, za srebro 57.000, a za bronzanu medalju 41.000.

Srbija svoje zlatne olimpijce nagrađuje sa 70.000 eura, srebrne sa 60.000 dok se za bronzanu medalju uručuje nagrada od 50.000.

Crna Gora svojim sportistima, koji osvoje zlato na Olimpijadi, daje 35.000 eura, za srebrnu 30.000 i za bronzanu 25.000 eura.

Hrvatska zlatnu medalju nagrađuje sa 27.600 eura, srebrnu sa 17.300 eura i bronzanu sa 12.200 eura.

Sjeverna Makedonija nema regulisano nagrađivanje uspješnih sportista, već odluku donosi ad hoc. Tako je, na primjer, Vlada te zemlje u sredu donela odluku da sportistu Dejana Georgievskog nagradi sa 30 hiljada eura za osvojenu srebrnu medalju u tekvondu na Olimpijskim igrama u Tokiju.

Iz Olimpijskog komiteta Bosne i Hercegovine rečeno je za RSE da se u slučaju osvajanja medalje na Igrama saziva posebna svečana sjednica Izvršnog komiteta, koji bi doneo odluku o prigodnoj nagradi za osvojenu medalju.